Wat is een LLM?
Wat is een groot taalmodel?
Een LLM (large language model), ofwel een groot taalmodel, is een AI-systeem dat is getraind om tekst te lezen en te schrijven. Het leerde van enorme hoeveelheden tekst welk woord meestal op een ander woord volgt.
Die eenvoudige kern heeft grote gevolgen. Door op die schaal te voorspellen, kan een taalmodel vloeiende antwoorden, samenvattingen en vertalingen maken. Het lijkt te begrijpen wat je vraagt, maar het heeft geen ervaring van de wereld en weet niet zoals een mens dat weet.
Een taalmodel is dus geen kennisbank met vaststaande feiten. Het is een model van hoe taal in elkaar zit. Je kunt het zien als een zeer geavanceerd systeem dat zinnen afmaakt, op basis van patronen die het in de training heeft gezien. Zie ook wat AI voor je website kan betekenen.
Hoe voorspelt een taalmodel het volgende woord?
Tekst wordt eerst opgeknipt in kleine stukjes, tokens genoemd. Een token is soms een heel woord, soms een deel van een woord of een leesteken. Voor elk token berekent het model welke vervolgtokens het meest waarschijnlijk zijn, op basis van de tekst die je het gaf en van wat het tijdens de training leerde.
Zo ontstaat een antwoord stap voor stap. Omdat het model kiest uit waarschijnlijke vervolgen, kan dezelfde vraag op verschillende momenten net iets anders beantwoord worden.
- Context telt mee: wat je in je vraag zet, bepaalt sterk wat er teruggeschreven wordt.
- Training bepaalt de basis: wat het model tijdens het leren zag, vormt zijn stijl en patronen.
Waarom klinkt een taalmodel zo overtuigend?
Een taalmodel heeft geleerd hoe teksten meestal klinken. Daardoor ziet een antwoord er goed uit, ook als de inhoud niet klopt. Een zelfverzekerde toon zegt dus niets over de juistheid.
Een taalmodel controleert zijn eigen antwoorden niet vanzelf tegen een bron. Sommige systemen kunnen wel bronnen opzoeken en meegeven, maar dat is een aparte functie die je moet inrichten.
Goed te gebruiken voor het herschrijven van teksten, samenvatten, het bedenken van ideeën en het omzetten van tekst naar een andere vorm. Nakijken blijft nodig bij feiten, cijfers, namen en bronnen. Zie ook waarom AI soms dingen verzint.
Veelgestelde vragen
Is een taalmodel hetzelfde als een zoekmachine?
Nee. Een zoekmachine zoekt in bestaande pagina’s en laat zien waar die staan. Een taalmodel schrijft nieuwe tekst op basis van patronen die het heeft geleerd. Sommige AI-diensten combineren beide: ze zoeken eerst op internet en laten het model daarna een antwoord schrijven met bronvermelding. Controleer ook dan de bronnen zelf.
Heeft een taalmodel een geheugen van mijn gesprekken?
Niet op de manier waarop een mens dat heeft. Binnen één gesprek houdt het systeem de eerdere berichten vast, zodat het verband kan leggen. Wat de aanbieder daarna met je gesprekken doet, zoals opslaan of gebruiken om de dienst te verbeteren, verschilt per dienst. Lees daarom de privacyverklaring van de dienst die je gebruikt.