Bestandsrechten en chmod
Wat zijn bestandsrechten?
Bestandsrechten bepalen wie een bestand op een server mag lezen, wijzigen of uitvoeren. Op Linux-servers, waar veel hostingpakketten op draaien, is dat een fundamenteel onderdeel van de beveiliging. Elk bestand en elke map heeft rechten voor drie groepen: de eigenaar, de groep waartoe die eigenaar behoort en alle overige gebruikers.
Per groep gelden drie mogelijkheden: r (lezen), w (schrijven) en x (uitvoeren). Bij een map betekent x dat je erin mag. Rechten stel je in met het commando chmod, meestal met een cijfercode.
Wat betekenen de cijfers 644, 755 en 777?
Elke positie in de code staat voor een groep, in de volgorde eigenaar, groep en overige gebruikers. Het cijfer is de optelsom van de rechten: lezen is 4, schrijven is 2 en uitvoeren is 1. Een 6 betekent dus lezen en schrijven (4 + 2), een 5 lezen en uitvoeren (4 + 1) en een 7 alle drie (4 + 2 + 1).
- 644: de eigenaar mag lezen en schrijven, alle anderen alleen lezen. Gebruikelijk voor gewone bestanden zoals tekst en afbeeldingen.
- 755: de eigenaar mag alles, anderen mogen lezen en uitvoeren. Gebruikelijk voor mappen en uitvoerbare scripts.
- 777: iedereen mag alles, dus ook schrijven en wijzigen. Dat is bijna nooit nodig en vergroot de kans op misbruik.
Waarom is 777 gevaarlijk?
Met 777 kan iedereen op de server bestanden aanpassen, en dat geldt ook voor een aanvaller die via een kwetsbare plugin of script binnenkomt. Een aanvaller met schrijfrechten kan een backdoor achterlaten of de site van buitenaf veranderen. Het is verleidelijk om 777 in te stellen als iets niet werkt, omdat de fout dan verdwijnt, maar de deur blijft open.
Het advies is om rechten zo strak mogelijk te houden: alleen het hoognodige schrijfrecht geven en de rechten terugzetten zodra het probleem is opgelost. Vaak ligt de oorzaak elders, zoals bij een verkeerde eigenaar of een configuratiefout. Zie je onbekende bestanden of wijzigingen, lees dan de signalen van een hack.
Veelgestelde vragen
Welke bestandsrechten zijn goed voor een website?
Voor de meeste bestanden is 644 gebruikelijk en voor mappen 755. Dat zijn veelgebruikte instellingen. Let op: sommige software vraagt om andere rechten, bijvoorbeeld voor een map waarin uploads of cachebestanden worden opgeslagen. Volg in dat geval de documentatie van die software en vraag je hoster als je het niet zeker weet.
Kan ik bestandsrechten zelf nakijken?
Ja, meestal wel. Via FTP of SFTP zie je de rechten van bestanden en mappen, en veel programma's tonen ze ook. Weet je niet welke rechten nodig zijn? Vraag dan je hoster of ontwikkelaar. Een verkeerde instelling kan je site onbereikbaar maken, dus wijzig rechten niet zomaar.